Posted: Sat Oct 22, 2005 6:25 pm Post subject: پاسخ سوال هفتگي تبيان (شنبه 30 مهر)
سوره نمل آيه 62
آيه «أمن يجيب»
اشاره
در طول تاريخ تفسير و قرآن پژوهي، برخي از آيات قرآن كريم به سبب ويژگي خاصي كه داشتند، شهرت بيشتري يافته و مورد توجه قرار گرفته اند اين آيات را آيات نامدار مي نامند. در اين ستون در هر شماره با نام، مشخصات و نكات مهم يكي از اين آيات آشنا مي شويم.
آيه 62 نمل را آيه «امن يجيب» مي گويند. اين آيه با همين عبارت آغاز مي شود و به دليل توجه ويژه مسلمانان هنگام گرفتاري ها و مشكلات، به آن معروف شده است. خداوند متعال در اين آيه توجه مي دهد كه هرگاه بندگان مضطرش او را بخوانند غم و اندوه و هر نوع مشكلي را از آنان برطرف مي سازد: «امن يجيب المضطر اذا دعاه و يكشف السوء و يجعلكم خلفاء الارض اله مع الله قليلا ما تذكرون؛ يا ]كيست[ آن كس كه درمانده را -چون وي را بخواند- اجابت و گرفتاري را برطرف مي كند و شما را جانشينان اين زمين قرار مي دهد؟ آيا معبودي با خدا است؟ چه كم پند مي پذيريد».
از وجود روايتي در باره تأثير قرائت چند يا چندين بار اين آيه در رفع بلاها و رسيدن به نيازمندي ها، آگاهي نداريم؛ اما مي دانيم كه از همان قرن هاي نخستين اسلامي، مسلمانان با توجه به اين آيه و قرائت آن، در ناراحتي ها، بيماري ها و درماندگي ها ،به خداوند روي آورده، براي رفع نيازهايشان او را مي خوانده و گاه، يكديگر را به دعا كردن در درگاه الهي دعوت مي كرده اند.(1) از اين رو، آن چه در عرف رايج است كه قرائت اين آيه را به منزله ختم قرار مي دهند (مانند ختم برخي دعاها) از باب فال نيك گرفتن است كه احتمالاً با توجه به جمله معروف خذالقرآن ما شئت لما شئت- به هر آيه اي از قرآن كه مي خواهي براي رسيدن به خواسته ات تمسك كن، بوده است؛ بنابراين، قرائت آيه از باب درخواست و دعا نيست؛ بلكه تعريض به خداوند است كه بنده، حال مضطر خود را به او عرضه مي كند و وعده پروردگار به گشايش مشكل و استجابت دعا را به ياد مي آورد.(2)
در دو روايت از امام باقر و صادق(ع)، مضطر در اين آيه، بر امام زمان(عج) هنگام ظهور تطبيق داده شده كه نزد مقام ] ابراهيم[ دو ركعت نماز مي گزارد و به درگاه الهي دعا مي كند؛ آنگاه خداوند دعايش را مستجاب، مشكلات حضرت را برطرف، و او را در زمين خليفه مي كند؛ سپس جبرئيل و 313 نفر با وي بيعت مي كنند.(3)
&مركز فرهنگ و معارف قرآن
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1- ابن كثير، ج3، ص.383
2- تقريب القرآن الي الاذهان، ج20، ص .12
3- تفسير قمي، ج2، ص105، الصافي، ج4، ص71، نورالثقلين، ج4، ص.92
You cannot post new topics in this forum You cannot reply to topics in this forum You cannot edit your posts in this forum You cannot delete your posts in this forum You cannot vote in polls in this forum